Vrij zicht op het zuiden:
Onder een hoek van ca.30 graden vanaf het punt waar je de schotel gaat
ophangen,
MOET je vrij zicht hebben. Geen bomen, geen muur, niets. Gewoon vrij
zicht.
Ter hoogte van de schotel moet je op ca. 30 graden onbelemmerd de lucht
kunnen
zien (zie ook de pagina 'Installatie
en andere vragen')..
Een televisie:
Dit spreekt voor zich. Het beste is een TV met een SCART
aansluiting, liefst zelfs een Svideo of C/Y-aansluiting. De
beeldkwaliteit die dan verkregen wordt is zo veel mooier dan een
gemiddeld kabel signaal dat sommigen alleen hiervoor al een
satellietset kopen. Om het geheel echt áf te maken zou je
kunnen denken aan een losse versterker, zodat de digitale geluiden
(uiteindelijk in CD kwaliteit!) het beste tot z'n recht komen.
Een schotel:
Een schotel is heel belangrijk, maar eigenlijk is het het simpelste stukje techniek in de installatie. Een schotel is niet veel meer dan een reflecterende plaat van een zeker materiaal (staal, plastic, maar zou theoretisch ook glas kunnen zijn), die zo gevormd is, dat signalen die hierdoor worden gereflecteerd, op één punt ergens voor de schotel worden gefocusseerd. Hoe groter de schotel is, des te meer signaal wordt opgepikt van het punt waar de schotel naartoe staat gericht.
Voor Nederland is een 55cm schotel voldoende. Ga je naar het buitenland of wil je naast Astra ook Hotbird of andere satellieten ontvangen, moet je een tenminste een 80cm schotel gebruiken. Groter kan nooit kwaad, kleiner wel. Je zult overigens aan de beeldkwaliteit niet merken dat een schotel te klein is. Omdat satelliet tv digitaal is, is er niets tussen géén beeld en perfect beeld. Als het signaal tijdelijk (minder dan een seconde) te zwak is, kan z.g. blokvorming optreden, dus in het beeld verschijnen gekleurde vierkantjes, maar dit moet of vrijwel direct weer opgelost zijn, of het beeld zal helemaal wegvallen.
Bij een (flinke!) regenbui kan het zijn, dat de regendruppels die naar de aarde vallen zóveel van het satelliet signaal terugkaatsen, dat ook het beeld wegvalt. Bij een grotere schotel zal dit effect minder zijn, maar als het hard genoeg regent (je krijgt dan wat genoemd wordt een 'regenscherm') zal het beeld tóch wegvallen. Normaal gesproken duren dit soort periodes in Nederland nooit veel langer dan een seconde of 30 (om aan te geven dat een grotere schotel in zo'n geval geen verschil maakt: ook het kabel signaal kan op zo'n moment gedurende korte periode uitvallen!)
Wil je gebruik maken van een draaibare opstelling en dus ook naar satellieten wilt gaan 'kijken' die een wat zwakker signaal uitsturen, is het aan te raden om een grotere schotel te nemen, 110cm is daarbij het absolute minimum om een fatsoenlijk rendement te krijgen uit de kosten en moeite voor een dergelijke opstelling! Hou er rekening mee, dat een 110cm schotel echt onder de categorie GROOT valt, nogal wat wind kan vangen en dus niet op een los 'paaltje' in de tuin kan staan. Stevige opstelling hierbij is vereist!
Nieuw is ook nog de z.g. Tri-satelliet schotel die wij in ons
assortiment hebben. Dit is een ovale schotel, met de mogelijkheid om 3
satellieten in
een vaste opstelling te ontvangen. Op de schotel bevinden zich 3
'lnb's' (zie
hieronder) die elk onder een bepaalde hoek in de schotel kijken.
Hierdoor kunnen ook satellieten worden 'gezien' waar de schotel niet
helemaal naar gericht staat, maar kunnen ook signalen worden ontvangen
van satellieten die
een klein stukje ernaast staan! Het voordeel is dat je met
één schotel meerdere satellieten kunt ontvangen, zonder
dat je de schotel hoeft te draaien. Het prijsverschil tussen een 3sat
schotel en een schotel voor 2 satellieten is een paar tientjes en je
zou dan bijvoorbeeld op astra2 de ca. 250 vrije engelse kanalen (incl.
4 BBC's en een aantal ITV zenders) kunnen kijken, op Astra het
Nederlandse en West-Europese pakket en op hotbird wat 'extra' zender.
Eventueel: een motor
Een rotor (motor besturing om de schotel in positie te draaien), heeft
vergaande
gevolgen voor zowel de installatie als het gebruik ervan. Omdat veel
satellieten
een grotere schotel vergen, is het sowieso noodzakelijk een grotere
schotel
te gebruiken. Ook de installatie van een dergelijk systeem is vele
malen
lastiger dan een vaste opstelling, omdat de 'baan' van de satellieten
correct
moet worden gevolgd, naar mate men oost of westelijker draait. Als de
hoek
van de rotor in relatie tot de hoek van de schotel niet correct staat
afgesteld,
worden maar een beperkt aantal satellieten correct ontvangen.
Daarnaast moet je rekening houden met een behoorlijke wachttijd, voor de schotel in positie staat. van oost naar west draaien kan al gauw zo'n 30 seconden duren, dus ook de 'zap-lijst' moet slim zijn ingedeeld. Staan de kanalen niet in een handige volgorde, zit men op een avond meer te wachten dan te kijken...
Als laatste moet je niet vergeten dat een rotor een mechanisch geheel is, dat aan slijtage onderhevig is! Een monoblock lnb voor Astra/hotbird ontvangst schakelt elektronisch, dus dat kan jaren mee, een motor die een vertikaal geplaatst stalen blad tegen de wind in moet rondslingeren heeft even wat meer te doen!
Een rotor kan een DiSeqC aansturing hebben (één draad, geschakeld via de lnb-coax) of een meerdraads besturing (apparte kabel vereist!). Let er op, dat de ontvanger die je uiteindelijk kiest, kan werken met het type rotor dat je kiest.
Wij adviseren een rotor alléén te nemen, als het écht noodzakelijk is! Een rotor nemen 'omdat je het niet zeker weet' zal in de praktijk bijna altijd tot teleurstelling leiden, omdat je door het draaien geen tijd meer hebt om te kijken of door het kijken geen tijd om te draaien! Daarnaast is de eerder genoemde installatiemoeite absoluut iets dat bij zowel ervaren als onervaren hobbyisten tot behoorlijke hoofdbrekens kan leiden!
Als je een rotor gaat gebruiken, zorg er dan voor dat de schotel wat kleiner bemeten is dan de maximale grootte die de rotor kan hebben, dit komt de levensduur van de rotor zondermeer ten goede. Daarnaast is het belangrijk te weten wat voor type rotor geschikt is voor je ontvanger.
Een ontvangstkop:
De eigenlijke antenne, want de schotel is feitelijk alleen maar een
reflector
voor het signaal wat in de ontvangskop (officiële naam Low Noise Blok,
of
LNB) wordt opgevangen. De term ruisgetal, uitgedrukt in dB's
(decibellen) hoort hierbij en stelregel is: hoe lager hoe beter.
Acceptabel voor digitale ontvangst is 0.6 of 0.5 dB.
Als je gebruik maakt van een vaste opstelling voor bijv. alleen astra, is een gewone, universele LNB prima geschikt. Ook voor een rotor opstelling is een universele LNB prima. Een 'analoge' lnb, een lnb uit de tijd dat satelliet signalen vooral analoog waren, voldoet niet voor digitale ontvangst, omdat het ontvangst gebied, de ontvangstfrequentie, beperkter is dan die van een universele, of digitale lnb. Een universele, of digitale lnb kan overigens wél prima op een analoge ontvanger worden gebruikt!!
Een LNB kijkt altijd precies haaks naar de schotel, tenzij je een dubbelkops LNB gebruikt (of bij gebruik van een Tri-satellite schotel). In het laatste geval kijkt de lnb onder een hoek in de schotel en ziet zo een andere satelliet dan waar de schotel op gericht staat. Deze hoek kan overigens niet oneindig groot zijn, als je in een echte spiegel kijkt is er ook een moment waarop de reflectie dusdanig wordt verstoord, dat je eigenlijk niets meer ziet. Afhankelijk van de schotel is deze maximale hoek ca. 15 graden.
Een Monoblock LNB biedt uitkomst, slechts 1 kabel wordt aangesloten
en
het schakelgedeelte zit in de LNB zelf. De 2 'feedhorns' zitten onder
een
vaste hoek op de lnb en zijn zo in staat om bijv. astra en hotbird met
een
vaste opstelling te ontvangen. De ontvanger moet wél geschikt
zijn
voor DiSeqC besturing en het is niet mogelijk met een monoblock
bijv. de astra2 te kunnen ontvangen, of om later uit te breiden naar 3
satellieten!
|
Dubbelkops (Monoblock) LNB met 1 uitgang. |
| De plaats van de LNB ten opzichte van de schotel. Signalen worden gereflecteerd via de schotel en komen gecentreerd binnen op in het hart van de LNB |
|
|
Nieuwe Tri-sat satelliet schotel voor ontvangst van maar liefst 3 satellieten! |
Een LNB is in staat om één ontvanger aan te sturen.
Heb je
meerdere ontvangers, of een ontvanger met meerdere tuners, MOET je een
LNB
met meerdere uitgangen gebruiken (TWIN(2) of een QUAD(4) LNB). Er komen
dan
ook 2 of 4 kabels van de LNB af, die naar de diverse ontvangers gaan.
Een
splitter of iets dergelijks om meerdere ontvangers aan te sluiten werkt
niet,
omdat een LNB alléén maar horizontaal of vertikaal kan
'kijken'.
Je kunt je voorstellen dat de LNB een probleem heeft als de ene
ontvanger
horizontaal en de andere ontvanger vertikaal wil 'kijken'.
Opmerking over de Noise-Factor, of het ruisgetal:
Zoals gezegd geeft het ruisgetal in dB's (meestal rond de 0,5) aan,
hoe goed de LNB is en beschrijft de hoeveelheid 'ruis' die de lnb in
het ontvangen signaal meekrijgt. Dit is belangrijk, want als de ruis de
hoeveelheid signaal overstijgt, kan de ontvanger geen beeld meer maken.
Maar hoe kan je ruis waarnemen bij digitale ontvangst? Het antwoord is
simpel, dat kún je ook niet.
Toch is het belangrijk dat het ruisgetal zo laag mogelijk is, als je
kiest voor een te kleine schotel, bijvoorbeeld bij een draaibaar
systeem. Stel dat je een 1m schotel hebt, maar je wilt een satelliet
ontvangen die je eigenlijk met een 1.10 goed zou kunnen krijgen, dan
kan het verschil tussen een 0,5db en een 0,3db lnb net dat beetje zijn
wat je nodig hebt.
We zien de laatste tijd veel 0,2 en 0,3db lnb's op de markt
verschijnen, maar die zijn van zéér dubieuze afkomst. In
het land van herkomst, meestal China, doet men niet moeilijk over een
stickertje, en een échte, goeie 0,3db LNB, zoals de Invacom
lnb's, kosten al snel € 45,- terwijl een 0,5db LNB al voor € 15,- wordt
verkocht. Het is dus zeer interessant om een LNB van een 0,2db sticker
te voorzien: meer in de knip! En niemand die het ooit zal weten, want
merken doe je het verschil bij een goede schotelopstelling niet, en
apparaat om het te meten is zó kostbaar dat je op z'n minst bij
TNO terecht komt... Let dus op bij het kopen van een LNB, koop liever
een schotel die écht bij je systeem past, dan dat je onnodig
geld uitgeeft voor een sticker!
De kabel is natuurlijk érg belangrijk en moet 75ohm
zijn. Er bestaat een full-copper variant en een copper-cladded versie.
Bij de laatste is een deel van de kabel niet van koper, maar van een
koperlegering, waardoor de elektrische eigenschappen minder zijn.
Goede kabel hoeft niet duurder te zijn dan € 1,- per meter, en bij een
gemiddelde lengte van 25 meter bij een gewone installatie denk ik dat
je dan niet moet besparen door copper-cladded kabel te kopen. Kabel van
meer dan 1,- per meter is weggegooid geld en alleen interessant als je
afstanden van 100m en meer gaat afleggen.
Sluit de connectoren goed aan op de kabel, let er op dat de kern en
de mantel geen sluiting maken maar zorg wel dat de mantel goed wordt
verbonden met de f-connector.
| Dit zijn 2 f-connectoren. Het is de bedoeling dat die vastgeschroefd worden op de coax kabel. De kern is meteen de middenpen van de connector. | |
| Dit is goede coax. Let er op dat er onder de eerste plastic laag eerst een gevlochten mantel zit en daaronder een folie laag! Dit is dubbel-afgeschermd kabel. |
|
En zo ziet een kabel er uit aan een f-connector:
|
|
Een ontvanger:
Zeer waarschijnlijk het duurste onderdeel van uw ontvangstset. Vandaar
een
aparte pagina: